O‘zbek tili – milliy faxrimiz va boyligimiz.
1989-yilda o‘zbek tiliga davlat tili maqomi berilgandan so‘ng, u ko‘plab ijobiy o‘zgarishlarga erishdi. Bugungi kunda davlat va jamiyat hayotida o‘zbek tilining mavqeini mustahkamlash bo‘yicha ko‘plab ishlar amalga oshirilmoqda.
Ammo hali ham ayrim kamchiliklar mavjud
• Zamonaviy so‘zlarning yetishmasligi: O‘zbek tilida texnologiya, ilm-fan va internet sohalarida ishlatiladigan zamonaviy atamalarni shakllantirish zarurati bor. Hozirgi kunda xalqaro terminlarni to‘g‘ridan-to‘g‘ri ishlatish ko‘proq uchraydi.
• Til madaniyatiga rioya qilishdagi muammolar: Ko‘pincha til qoidalariga amal qilmaslik natijasida rasmiy hujjatlar, ommaviy axborot vositalari va kundalik hayotda o‘zbek tilining sof ko‘rinishi buzilmoqda.
• Texnologiyalardagi cheklovlar: Raqamli dunyoda o‘zbek tilida yetarlicha dasturiy ta’minot, lug‘atlar va ilovalar yo‘qligi sezilmoqda.
Amalga oshirilgan ishlar
O‘zbek tilining mavqeini oshirish bo‘yicha bir qator muhim chora-tadbirlar amalga oshirildi:
• 1989-yilda qabul qilingan "Davlat tili to‘g‘risida"gi qonun tilimizni davlat tili sifatida mustahkamladi.
• 2019-yilda "O‘zbek tilining davlat tili sifatidagi nufuzi va mavqeini tubdan oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida" farmon imzolandi. Ushbu farmon asosida 21-oktyabr O‘zbek tili bayrami kuni deb belgilandi.
• Ta’lim sohasida o‘zbek tilidagi darsliklar va ilmiy manbalar soni ortmoqda.
• O‘zbek tilida ishlaydigan yangi dasturlar, mobil ilovalar va ovozli tarjima tizimlari yaratilmoqda.
Kelajakdagi istiqbolli rejalar
O‘zbek tilini yanada rivojlantirish uchun quyidagi ishlarni amalga oshirish zarur:
• Yangi atamalar yaratish: Zamonaviy fan va texnologiyalar sohasida yangi o‘zbekcha so‘zlar va atamalarni ishlab chiqish kerak. Bunda tilshunoslar va ilmiy xodimlar hamkorlikda ishlashi muhim.
• Texnologiyaga ko‘proq e’tibor qaratish: O‘zbek tilida ishlaydigan mobil ilovalar, dasturlar va veb-saytlar sonini oshirish zarur.
• Til madaniyatini targ‘ib qilish: O‘zbek tilining sof va adabiy shaklini saqlash, til madaniyatini keng targ‘ib qilish lozim.
• Xalqaro maydonda o‘zbek tilini tanitish: O‘zbek tilida xalqaro konferensiyalar, ilmiy ishlanmalar va madaniy tadbirlarni ko‘paytirish orqali uni dunyoga tanitish mumkin.
O‘zbek tili – bu bizning milliy o‘zligimiz va boyligimizning timsoli. Har bir fuqaro o‘z ona tilini qadrlashi, rivojlantirishi va asrab-avaylashi kerak. Tilimizni sevib, uni yangi avlodga to‘laqonli yetkazib berish orqali biz o‘z madaniyatimiz va tariximizni asragan bo‘lamiz. Xalqaro ona tili kuni esa bizga tilimizni yanada qadrlash va uni rivojlantirish yo‘lida qanday hissa qo‘shishimiz kerakligini eslatadi.
Tayyorladi: Andijon viloyat EMMX muhandisi Atadjanov K.X.
